وقتی پزشکی از درمان به زیبایی پناه می برد
سلامت باشی: این یادداشت نشان میدهد که جذابیت مالی و تعارض منافع، توازن توزیع پزشکان و رشته های تخصصی در ایران را بر هم زده و سیستم سلامت را با چالش مواجه کرده است.
مهاجرت شغلی پزشکان به رشته های پوست و زیبایی، این اتفاق از چند دهه پیش شروع شده و علت اصلی آن، مسایل مالی است. برخی رشته های تخصصی، به سبب محدود نگه داشتن عرضه و با وجود تقاضای بالا، بازهم در انحصار گروه محدودی قرار دارند تا به قول خودشان «بازار نشکند» و تعداد کنشگران این حوزه افزایش نیابد. در مقابل، رشته های مورد نیاز کشور مانند داخلی، خردسالان و... از جذابیت مالی کافی برخوردار نیستند و گاهی ظرفیت اعلام شده برای پذیرش رزیدنت در این رشته ها خیلی بیشتر از میزان تقاضاست.
شکستن این وضعیت کار ساده ای نیست، برای اینکه تعارض منافع شدیدی در بین تصمیم گیرندگان وجود دارد و بطور قطع سیاستی اتخاذ نمی کنند که به زیان خودشان باشد. در ایران حدود ۵۵ درصد پزشکان، متخصص هستند، در حالیکه معیارهای جهانی حدود ۴۰ درصد است. پایین بودن سهم پزشکان عمومی، در اجرای برنامه پزشک خانواده ـ که پزشکان عمومی ستون اصلی خدمات بالینی آن هستند ـ مشکل جدی بوجود آورده و در آینده نیز این مشکل ادامه خواهد داشت.
در ایران حدود ۶۰ درصد متخصصان پزشکی در کلان شهرها فعالیت می نمایند که با اصول عدالت در دسترسی به خدمات سلامت مغایرت دارد. در ایران فقط ۶ درصد پزشکان در مناطق محروم فعالیت می نمایند. جهت اطلاع، حدود ۳۰ درصد مردم ایران در کلان شهرها، ۷۵ درصد در مناطق محروم یا کمتر برخوردار و ۳ درصد در مناطق به شدت محروم زندگی می کنند.
تراکم پزشکان متخصص و همین طور ترکیب رشته های تخصصی در ایران نیز با چالش مواجه می باشد، به عنوان نمونه، در جهان حدود ۱۲ درصد متخصصان، متخصص خردسالان و ۸ درصد روان پزشک هستند، در حالیکه این ارقام در ایران به ترتیب حدود ۸ و ۴ درصد است؛ یعنی حدودا نصف میانگین جهانی.
در مقابل، سهم متخصصان رشته پوست و زیبایی در ایران حدود ۶ درصد و در جهان حدود ۳ درصد است؛ یعنی نسبت این رشته در ایران حدودا دو برابر میانگین جهانی است. دیگر از این واضح تر می توان ناهنجاری وضعیت تخصص های پزشکی در ایران را نشان داد؟
*اپیدمیولوژیست و استاد دانشگاه
حرف آخر اینکه شکستن این وضعیت کار ساده ای نیست، به جهت اینکه تعارض منافع شدیدی در میان تصمیم گیرندگان وجود دارد و به طور قطع سیاستی اتخاذ نمی کنند که به زیان خودشان باشد. پایین بودن سهم پزشکان عمومی، در اجرای برنامه پزشک خانواده ـ که پزشکان عمومی ستون اصلی خدمات بالینی آن هستند ـ مشکل جدی بوجود آورده و در آینده هم این مشکل ادامه خواهد داشت.
مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب